Tomáš RAJLICH: Z bezpośredniej bliskości

Od geometryczno-przestrzennych początków końca lat 60. XX wieku, związanych z Klubem Konkretystów, którego celem była jak najszersza międzynarodowa konfrontacja wkraczającego pokolenia twórców posługujących się językiem redukcyjnym i geometrycznym, rozwija się rygorystyczna, do pewnego stopnia niezmienna, a zarazem niezwykle pomysłowa droga twórcza Tomáša (Tomasa) Rajlicha.

W 1969 roku artysta przeniósł się z okupowanej Czechosłowacji do Holandii, co okazało się szczęśliwym wyborem choćby ze względu na tamtejszą scenę artystyczną – nie tylko niezwykle szybko reagującą na aktualne tendencje minimalistyczne i redukcyjne, ale także wnoszącą w nie znaczący wkład; okres ten charakteryzował się zarazem wyjątkową dynamiką działania czołowych instytucji wystawienniczych. Rajlich szybko ugruntował swoją pozycję w Holandii dzięki pracom minimalistycznym, po czym nastąpiła znakomita kariera międzynarodowa, ze szczególnym uznaniem we Francji i we Włoszech, czyli w kolejnych, równoległych miejscach zamieszkania artysty.

Wrażliwość Rajlicha definiują wariacyjne moduły absolutnie monochromatycznych powierzchni, które operują jednak również fakturą i w mniejszym lub większym stopniu nawiązują do struktur geometrycznych. Te ostatnie, w swej czystej postaci, stanowiły zresztą punkt wyjścia dla artysty na początku lat 70. Radykalizm estetyczny, rezygnujący z wszelkich konotacji społecznych czy narracyjnych, skupia się wyłącznie na dziele sztuki i jego właściwościach wizualnych. Akcentuje płaszczyznę obrazu, malarstwo jako takie, format dzieła oraz jego granice. Istotną rolę odgrywają tu również jakość i intensywność koloru oraz seryjne układy barwne. Nie mniej ważny jest jednak sam gest malarski; wszystko to razem tworzy złożoność malarskiej twórczości Rajlicha.

Wystawa trwa od 01.10.2026 do 07.02.2027 w sali nr 11.